खोज तथा अनुसन्धान Archives – Page 2 Of 2

५ महिना अगाडि

के एडोल्फ हिटलर इसाई थिए ?

हिटलर इसाई थिए कि थिएनन् भन्ने प्रश्न केवल व्यक्तिगत विश्वासको मात्र विषय होइन; यो २०औँ शताब्दीको धर्म, राजनीति र विचारधाराबीचको सम्बन्ध बुझ्ने महत्त्वपूर्ण ऐतिहासिक प्रश्न हो। यस अध्ययनमा हिटलरको धार्मिक पृष्ठभूमि, उनका सार्वजनिक अभिव्यक्ति, निजी विचार, नाजी विचारधारा, र ख्रीष्टियन धर्मशास्त्रसँगको तुलना प्रस्तुत गरिन्छ। I. ऐतिहासिक पृष्ठभूमि: औपचारिक इसाई पहिचान हिटलर 1889 मा अस्ट्रियाको क्याथोलिक परिवारमा जन्मिएका थिए। बाल्यकालमा उनी रोमन क्याथोलिक चर्चमा बप्तिस्मा गरिएका थिए। उनले जीवनभर औपचारिक रूपमा चर्च परित्याग (formal defection) गरेको प्रमाण भेटिँदैन। तर इतिहासकार Ian Kershaw का अनुसार हिटलरले किशोरावस्थापछि चर्चप्रति चासो गुमाएका थिए र उनी धार्मिक अभ्यासमा सक्रिय थिएनन्। यस आधारमा, उनी सांस्कृतिक रूपमा…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

बाइबलको अद्वितीयता ||Uniqueness of the Bible||

खोज तथा अनुसन्धान, बाइबलबाइबल, बाइबलको अद्वितीयता

परिचय बाइबल संसारकै सबैभन्दा धेरै पढिएको, अनुवाद गरिएको र प्रभावशाली पुस्तक हो। यो केवल धार्मिक ग्रन्थ मात्र नभई, विश्वास, इतिहास, नैतिकता र आत्मिक जीवनको आधार हो। संसारमा धेरै धार्मिक पुस्तकहरू भए तापनि बाइबल आफ्नो उत्पत्ति, सन्देश, संरचना, विश्वसनीयता र जीवन परिवर्तन गर्ने शक्तिका कारण पूर्णतः अद्वितीय छ। बाइबलको विशेषता यसमा छ कि यो एउटै पुस्तक जस्तो देखिए पनि वास्तवमा ६६ वटा पुस्तकहरूको संग्रह हो, जुन फरक–फरक समयमा, फरक–फरक लेखकद्वारा लेखिएको हो। यति धेरै विविधता हुँदाहुँदै पनि यसको सन्देश एकीकृत छ। बाइबल एक अद्वितीय र ईश्वरीय पुस्तक हो, जसले १५०० वर्षभन्दा बढी समय, ४० भन्दा बढी लेखक, र विभिन्न…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

येशू ख्रीष्टको अद्वितीयता

खोज तथा अनुसन्धान, येशूयेशू, येशू ख्रीष्टको अद्वितीयता

परिचय मानव इतिहासमा धेरै धार्मिक गुरुहरू, दार्शनिकहरू, सुधारकहरू र आत्मिक अगुवाहरू जन्मिए। बुद्ध, कन्फ्युसियस, मोहम्मद, सुकरात, प्लेटो, अरस्तुजस्ता व्यक्तिहरूले मानव सोच, नैतिकता र समाजलाई गहिरो प्रभाव पारे तर येशू ख्रीष्टको स्थान यी सबैभन्दा भिन्न र अद्वितीय छ। येशू केवल एक शिक्षक, अगमवक्ता, वा नैतिक सुधारक मात्र होइनन्; उहाँले आफूलाई परमेश्वरको पुत्र, संसारको मुक्तिदाता, र जीवनको एकमात्र मार्गको रूपमा प्रकट गर्नुभयो। ख्रीष्टियन विश्वासको केन्द्रमै येशूको अद्वितीयता अवस्थित छ। यस लेखमा येशू ख्रीष्टको अद्वितीयता विभिन्न दृष्टिकोणबाट विश्लेषण गरिनेछ । उहाँको व्यक्तित्व, जन्म, शिक्षा, अधिकार, चमत्कार, पापरहित जीवन, क्रूसमृत्यु, पुनरुत्थान, उद्धारकार्य, र उहाँको सार्वभौमिक दाबीहरू। साथै, यी सबै पक्षहरूले येशूलाई मानव इतिहासमा अद्वितीय…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

परमेश्वरले मानिसलाई उहाँको आफ्नै स्वरूप (image) र प्रतिरूप (likeness) मा बनाउनुभयो” भन्नुको अर्थ के हो ?

अन्य खोजहरू, खोज तथा अनुसन्धान, परमेश्वरपरमेश्वर, प्रतिरूप, स्वरूप (image) र प्रतिरूप (likeness)

बाइबल (विशेषगरी उत्पत्ति 1:26–27) मा “परमेश्वरले मानिसलाई उहाँको आफ्नै स्वरूप (image) र प्रतिरूप (likeness) मा बनाउनुभयो” भन्नुको अर्थ के हो भन्ने प्रश्न गहिरो बाइबलीय र हिब्रू भाषिक अध्ययनसँग जोडिएको छ। मूल हिब्रू शब्दहरू हेर्दा उत्पत्ति 1:26 मा प्रयोग भएका दुई मुख्य हिब्रू शब्दहरू छन्:(क) स्वरूप = צֶלֶם (Tselem) जसको शाब्दिक अर्थ: मूर्ति, छवि, प्रतिनिधि प्रतिमा भन्ने हुन्छ । प्रतिनिधित्व गर्ने छविको अर्थमा स्वरूप भन्ने शब्द प्रयोग गरिएको छ । परमेश्वरको “स्वरूप” हुनु भनेको मानिस परमेश्वरको प्रतिनिधि भएर पृथ्वीमा उहाँको शासन र अधिकार झल्काउने प्राणी हो भन्ने अर्थमा यस शब्दको प्रयोग गरिएको हो । (ख) प्रतिरूप = דְּמוּת (Demut) भन्ने शब्दको…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

बाइबलीय ईश्वरशास्त्र

खोज तथा अनुसन्धान, बाइबल

बाइबलीय ईश्वरशास्त्र भनेको बाइबलभित्र देखिने परमेश्वरको प्रकटतालाई त्यसको ऐतिहासिक विकासक्रम र उद्धार इतिहास अनुसार अध्ययन गर्ने शास्त्र हो।[1] यसको उद्देश्य एउटै प्रणालीगत सिद्धान्त बनाउनु होइन, बरु परमेश्वरले बाइबलको इतिहासमा क्रमशः कसरी आफ्ना योजनाहरू प्रकट गर्दै जानुहुन्छ भन्ने कुरालाई देखाउनु हो। यसले विषयगत भन्दा बढी ऐतिहासिक क्रमकथालाई महत्व दिन्छ।[2] यसले पुरानो नियम र नयाँ नियमबीचको सम्बन्धलाई पनि हेर्छ जसरी परमेश्वरको करार, राज्य, र उद्धार क्रमशः स्पष्ट हुँदै गएको छ। यसर्थ, बाइबलीय ईश्वरशास्त्रले “बाइबलले आफैलाई आफै कसरी व्याख्या गर्छ” भन्ने आधारमा हाम्रो बुझाइलाई गहिरो पार्छ ।[3] बाइबलीय धर्मशास्त्रको अध्ययन आफैमा एउटा उद्देश्य होइन। यो परमेश्वरको प्रेरित वचनको रूपमा बाइबललाई राम्रोसँग बुझ्नको लागि एउटा उपकरण हो । बाइबलीय धर्मशास्त्रले हामीलाई ठूलो तस्वीर हेर्न, बाइबललाई एकसाथ राख्ने विषयवस्तुहरूको कदर गर्न, कथा…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

मार्टिन लुथर किङ्ग र उनका ९५ बुदाँहरू

खोज तथा अनुसन्धान, गवाही, बाइबल95 Theses, Augustinian Order, Protestant Reformation, Roman Catholic Church, प्रोटेस्टेन्ट, मार्टिन लुथर, सुधारवादी आन्दोलन, ९५ बुँदाहरू” (95 Theses)

मार्टिन लुथर १६औँ शताब्दीका प्रसिद्ध जर्मन धर्मशास्त्री, शिक्षक र धार्मिक सुधारक थिए । उनलाई ख्रीष्टियन धर्ममा सुधार ल्याउने प्रमुख व्यक्तिका रूपमा चिनिन्छ । उनका विचार र कार्यहरूले युरोपमा ठूलो धार्मिक परिवर्तन ल्याए र यसबाट Protestant Reformation नामक आन्दोलन सुरु भयो। मार्टिन लुथरको जन्म सन् 1483 नोभेम्बर 10 मा जर्मनीको Eisleben मा भएको थियो। उनका बाबुआमा साधारण परिवारका भए पनि शिक्षाप्रति धेरै सचेत थिए। त्यसैले बाल्यकालदेखि नै लुथरले राम्रो शिक्षा प्राप्त गरे। उनले उच्च शिक्षाका लागि University of Erfurt मा अध्ययन गरे । सुरुमा उनले कानुन विषय अध्ययन गर्न थालेका थिए, किनभने उनका बुबा उनलाई वकिल बनोस् भन्ने चाहन्थे तर पछि…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

रोमन क्याथोलिक चर्चका २ हजार बर्षहरू

खोज तथा अनुसन्धानपत्रुस, पोप, मण्डली इतिहास, येशू, रोमन क्याथोलिक चर्च

परिचय रोमन क्याथोलिक चर्च ख्रीष्टियन धर्मको सबैभन्दा ठूलो र प्राचीन धार्मिक संस्था हो। यस चर्चले येशू ख्रीष्टका शिक्षा, प्रेरितहरूको परम्परा तथा बाइबललाई आफ्नो धार्मिक आधार मान्दछ। यसको मुख्य केन्द्र Vatican City मा रहेको छ र यसको सर्वोच्च धार्मिक अगुवा (पोप) Pope हुन्छन् । रोमन क्याथोलिक चर्च ख्रीष्टियन धर्मको प्रमुख शाखा हो जसको उत्पत्ति पहिलो शताब्दीमा येशूका शिक्षा र उहाँका प्रेरितहरूको कार्यबाट भएको मानिन्छ। ख्रीष्टियन परम्पराअनुसार प्रेरित पत्रुसलाई पहिलो पोप मानिन्छ, र उहाँबाट नै पोपको परम्परा सुरु भएको विश्वास गरिन्छ। यस चर्चले विश्वभरका विश्वासीहरूलाई एउटै धार्मिक संगठनभित्र राख्ने काम गर्दछ। रोमन क्याथोलिक चर्चको संरचना अत्यन्त व्यवस्थित हुन्छ। यसको नेतृत्व पोपले गर्छन्,…

६ महिना अगाडि

By संगम श्रेष्ठ

दोस्रो विश्वयुद्ध र यहुदीहरूको अवस्था

खोज तथा अनुसन्धान, अन्य खोजहरूAdolf Hitler, Holocaust, Nazi Party, Treaty of Versailles, United Nations, दोस्रो विश्वयुद्ध, यहुदीहरू

१. प्रस्तावना दोस्रो विश्वयुद्ध (1939–1945) विश्व इतिहासको सबैभन्दा विनाशकारी संघर्ष थियो। यस युद्धले करिब 6 करोडभन्दा बढी (त्यो बेला विश्वको कुल जनसंख्याको करिब ३% भन्दा बढी मानिस युद्धका कारण ज्यान गुमाएका थिए) मानिसहरूको ज्यान लियो र विश्वको राजनीतिक, सामाजिक तथा नैतिक संरचनालाई गहिरो रूपमा परिवर्तन गर्‍यो। विशेष रूपमा युरोपेली यहुदी समुदायले भोगेको संगठित नरसंहार (Holocaust) मानव इतिहासकै सबैभन्दा क्रूर घटनामध्ये एक मानिन्छ। दोस्रो विश्वयुद्धमा ६० लाख भन्दा बढी यहुदीहरू मारिए । २. युद्धको ऐतिहासिक पृष्ठभूमि २.१ पहिलो विश्वयुद्ध र यसको प्रभाव 1919 मा गरिएको Treaty of Versailles ले जर्मनीलाई आर्थिक, सैन्य र भौगोलिक रूपमा कमजोर बनायो। जर्मनीमाथि ठूलो युद्ध क्षतिपूर्ति…